
ಮರ್ಚೆಡ್ ಡೇಸ್ ವಿಶೇಷ ವರದಿ|ಗಂಗಾವತಿ.
ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದು ಟ್ರೆಂಡ್ಗಳದ್ದೇ ಕಾರುಬಾರು. ಕಳೆದ ಕೆಲ ದಿನಗಳಿಂದ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಲೋಕದಲ್ಲಿ 80ರ ದಶಕದ (1980s retro style) ಫೋಟೋ ಕನ್ವರ್ಟ್ ಮಾಡುವ ಹುಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹಬ್ಬಿದೆ. ಬೆಳಗಾಗುವುದರೊಳಗೆ ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಸ್ಟೇಟಸ್, ಫೇಸ್ಬುಕ್ ಫೀಡ್, ಇನ್ಸ್ಟಾಗ್ರಾಮ್ ರೀಲ್ಸ್ಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರೂ ಅಂದಿನ ರೆಟ್ರೋ ಶೈಲಿಯ ಕೇಶವಿನ್ಯಾಸ, ಬೆಲ್ ಬಾಟಮ್ ಪ್ಯಾಂಟ್, ಕಪ್ಪು-ಬಿಳುಪಿನ ಛಾಯೆಯ ಚಿತ್ರಗಳೇ ರಾರಾಜಿಸುತ್ತಿವೆ. ಮಕ್ಕಳು, ಯುವಕರು, ಹಿರಿಯರು, ರಾಜಕೀಯ ಮುಖಂಡರು, ಸಾಹಿತಿಗಳು ಹಾಗೂ ಸಿನಿಮಾ ತಾರೆಯರು ಎನ್ನದೆ ಸಮಾಜದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವರ್ಗವೂ ಈ ಅಲೆಯ ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದಿದೆ.
ಡಿಜಿಟಲ್ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೋ ಅಜ್ಞಾತ ವ್ಯಕ್ತಿ ರಾತ್ರೋರಾತ್ರಿ ‘ಸ್ಟಾರ್’ ಆಗಿ ಬದಲಾಗುವುದು, ಅಷ್ಟೇ ವೇಗವಾಗಿ ಮೂಲೆಗುಂಪಾಗುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಷಣಮಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಮುಗಿಲೆತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರಿಸುವ ಜನ, ಅಷ್ಟೇ ವೇಗವಾಗಿ ಕೆಳಗೆ ತಳ್ಳಿಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ‘ಲೈಕ್’ ಮತ್ತು ‘ಕಾಮೆಂಟ್’ಗಳ ಬೆನ್ನುಹತ್ತಿದ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನೈಜ ಬಾಂಧವ್ಯಗಳು ತೆರೆಮರೆಗೆ ಸರಿಯುತ್ತಿವೆ. ಜತೆಯಲ್ಲಿರುವ ಆತ್ಮೀಯ ಸ್ನೇಹಿತ ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸಿ ಬಂದರೆ ಮುಖ ನೋಡಿ ಹೊಗಳದ ವ್ಯಕ್ತಿ, ಅದೇ ಫೋಟೋ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣದ ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ಬಂದಾಗ ತಕ್ಷಣ ನೂರಾರು ಲೈಕ್ಸ್ ಒತ್ತುತ್ತಾನೆ.
ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳು ಬಾರದಿದ್ದರೆ ಅದು ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಕೀಳರಿಮೆ ಹಾಗೂ ತೀವ್ರ ಮಾನಸಿಕ ಖಿನ್ನತೆಗೆ ದೂಡುತ್ತಿದೆ. ಇತ್ತ ಕಾಮೆಂಟ್ ಬಾಕ್ಸ್ ತೆರೆದರೆ, ಕೆಲ ವಿದ್ಯಾವಂತರೆನಿಸಿಕೊಂಡವರ ಬರಹಗಳು ಅಸಹ್ಯಕರ ಹಾಗೂ ವಿಕೃತ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತಿವೆ. ಯಾವುದೇ ವಿವೇಕದ ಪರಿವೆ ಇಲ್ಲದೆ, ಭಾಷೆಯ ಗಡಿಯಿಲ್ಲದೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುವ ಈ ಆಕ್ರೋಶ, ನಕಾರಾತ್ಮಕತೆಗಳು ಸಮಾಜವನ್ನೇ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಆನ್ಲೈನ್ ಸೈಕೋ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ನೂಕುತ್ತಿವೆ.
ಆದರೆ, ಈ ಮೇಲ್ನೋಟದ ಸಂಭ್ರಮದ ಹಿಂದೆ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಅಪಾಯವೊಂದು ಹೊಂಚುಹಾಕಿ ಕುಳಿತಿದೆ. ಪೊಲೀಸರು ಈ ಕುರಿತು ಪ್ರಕಟಿಸಿರುವ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಂತೆ, ಇಂತಹ 80ರ ದಶಕದ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಬಹುತೇಕ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ಗಳು ಮತ್ತು ವೆಬ್ಸೈಟ್ಗಳು ಅಪರಿಚಿತ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಬಂದವುಗಳಾಗಿವೆ. ಕೆಲವೇ ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮುಖವನ್ನು ಹಳೆಯ ಕಾಲದ ಶೈಲಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಡುವ ಆ್ಯಪ್ಗಳಿಗೆ ನಮ್ಮ ಪ್ರಮುಖ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿವರಗಳನ್ನು ನಾವೇ ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ.
ಇಂತಹ ಆ್ಯಪ್ಗಳು ಬಳಕೆದಾರರ ಫೋಟೋ, ಮೊಬೈಲ್ ಸಂಖ್ಯೆ, ಇಮೇಲ್ ವಿಳಾಸ ಹಾಗೂ ಪಾಸ್ವರ್ಡ್ಗಳಂತಹ ಗೌಪ್ಯ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಕದಿಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ದಟ್ಟವಾಗಿದೆ. ಒಮ್ಮೆ ಇಂತಹ ದತ್ತಾಂಶಗಳು ಸೈಬರ್ ಖದೀಮರ ಪಾಲಾದರೆ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಿಂದ ಹಣ ಲಪಟಾಯಿಸುವುದು ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ಮುಖವನ್ನೇ ದುರ್ಬಳಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ನಕಲಿ ಪ್ರೊಫೈಲ್ ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ಮೇಲ್ ಮಾಡುವುದು ಅವರಿಗೆ ಸುಲಭದ ತುತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ‘ಟ್ರೆಂಡ್ಗಿಂತ ನಿಮ್ಮ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮುಖ್ಯ’ ಎಂಬ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯ ಸಂದೇಶ ಇಲ್ಲಿ ಅತಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನೆನಪಿಡಬೇಕಾದ ಸಂಗತಿ.
ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಗೌಪ್ಯತಾ ಸೆಟ್ಟಿಂಗ್ಸ್ (Privacy Settings) ಸರಿಯಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಬೇಕು. ಅಪರಿಚಿತ ಲಿಂಕ್ಗಳ ಮೇಲೆ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ ಒಟಿಪಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಬಾರದು, ಮೊಬೈಲ್ನಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಅನುಮತಿಗಳನ್ನು (Permissions) ಆ್ಯಪ್ಗಳಿಗೆ ನೀಡಬಾರದು. ವೈಯಕ್ತಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಅಥವಾ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಆನ್ಲೈನ್ ಪ್ಲಾಟ್ಫಾರ್ಮ್ಗಳಿಗೆ ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಾಡುವುದನ್ನು ತಕ್ಷಣ ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು. ಒಂದು ವೇಳೆ ಸೈಬರ್ ವಂಚನೆ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ ತಕ್ಷಣ ಸಹಾಯವಾಣಿ ಸಂಖ್ಯೆ 1930 ಅನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ಅತಿಯಾದರೆ ಅಮೃತವೂ ವಿಷ ಎಂಬ ಹಿರಿಯರ ಮಾತು ಡಿಜಿಟಲ್ ಜಗತ್ತಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಿತಿಗಳು ನಮಗೆ ನೆನಪಿರಬೇಕು. ವೈಯಕ್ತಿಕ ಬದುಕಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕ್ಷಣವನ್ನೂ ಸಾಮಾಜೀಕರಣ ಮಾಡಿ, ಆನ್ಲೈನ್ನಲ್ಲಿ ವೈಭವೀಕರಿಸುವುದು ಆತ್ಮಹತ್ಯಾತ್ಮಕ ಹೆಜ್ಜೆ. ನೈಜ ಜಗತ್ತಿನ ಮುಖಾಮುಖಿ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿ, ಕೇವಲ ಡಿಜಿಟಲ್ ಹೊಗಳಿಕೆಯ ಬೆನ್ನುಬೀಳುವುದು ನಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ನೆಮ್ಮದಿಯನ್ನೇ ಹಾಳುಮಾಡುತ್ತದೆ.
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ನಮ್ಮ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಇರಬೇಕೇ ಹೊರತು, ಅದು ನಮ್ಮ ಬದುಕನ್ನೇ ಆಳುವಂತಾಗಬಾರದು. ಟ್ರೆಂಡ್ ಬರುತ್ತದೆ, ಹೋಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಕಳೆದುಹೋದ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ನೆಮ್ಮದಿ ಮರಳಿ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆನ್ಲೈನ್ ಹುಚ್ಚಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಿ, ಸ್ವಯಂ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹಾಗೂ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಪಾಲಿಸಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಇಂದಿನ ತುರ್ತು.